mikros apoplous    perseus

wikisource 1    bibliotheca augustana

tlg    mythologia 1

liddell scott_lexicon    liddel scott_1

PDF Εκτύπωση E-mail

ΟΜΑΔΑ Α΄

 

1. Να συμπληρώσετε τα κενά στις ακόλουθες προτάσεις:

 

α. Η Αγιά Σοφιά είναι κτισμένη σε ρυθμό ...................................................................................................

από τους αρχιτέκτονες .................................................... και .......................................................................

 

β. Οι Σελτζούκοι, τουρκικό φύλο, νίκησαν τους Βυζαντινούς στη μάχη του ............................. το 1071.

 

2. Ποιες ήταν οι αιτίες των ανακαλύψεων;  

 

3. Να εξηγήσετε το περιεχόμενο των όρων:

 

α. Πορτολάνοι

β. Δυνατοί

γ. Χριστόγραμμα

δ. Θέματα

 

4. Στις προτάσεις που ακολουθούν σημειώστε Σωστό (Σ) ή Λάθος (Λ) αντίστοιχα:

 

α. Το Διάταγμα των Μεδιολάνων αναγνώρισε στους χριστιανούς ελευθερία άσκησης της λατρείας τους.

 

β. Στάση του «ΝΙΚΑ» ονομάστηκε η εξέγερση των αγροτών εναντίον των «Δυνατών».

 

γ. Τη διεύθυνση της σχολής της Μαγναύρας ανέλαβε ο Λέων Φιλόσοφος ή Μαθηματικός.

 

δ. Η Μυριόβιβλος είναι φιλολογικά δοκίμια του Μεγάλου Φωτίου.

 

 5. Να συμπληρώσετε τα γεγονότα που συνέβησαν στις ακόλουθες ημερομηνίες:

 330:

1054:

1204:

1453:

 

(Να απαντήσετε στις τρεις από τις πέντε ερωτήσεις) 

 

ΟΜΑΔΑ Β΄

 

1. Ποια ήταν σύμφωνα με το παρακάτω παράθεμα η κατάσταση του Βυζαντινού στρατού στις παραμονές της μάχης του Ματζικέρτ; Πού αποδίδεται σύμφωνα με το χρονογράφο Κεδρηνό;

 

Ο στρατός του Ρωμανού Δ' Διογένη, που ηττήθηκε στη μάχη του Ματζικέρτ

    

Ο αυτοκράτορας ξεκίνησε για την εκστρατεία βιαστικά, με στρατό που δεν άρμοζε σε αυτοκράτορα των Ρωμαίων αλλά ήταν χαρακτηριστικός των καιρών, αφού αποτελούνταν από Βουλγάρους, Όζους και άλλους ξένους που έτυχε να βρίσκονται εκεί, όπως Φράγκους και Βαράγγους. Όλοι αυτοί [...] δεν ήταν παρά λίγοι άντρες τσακισμένοι από τη φτώχεια και το άγχος και άοπλοι [...].

     Επειδή για πολλά χρόνια κανένας αυτοκράτορας δεν είχε επιχειρήσει εκστρατεία, οι στρατιώτες ήταν άσχετοι και άχρηστοι και στερημένοι από μισθό και τις συνηθισμένες προμήθειες. Ήταν δειλοί και φυγόμαχοι και φαίνονταν ανίκανοι για οποιαδήποτε γενναία πράξη [...]. Αντίθετα οι στρατιώτες του εχθρού ήταν τολμηροί, επίμονοι, πεπειραμένοι και γενικά κατάλληλοι για πόλεμο.

Κεδρηνός II, 668-66

 

 

2. Με βάση «το χρονικό της Ασίκ Πασάζαντε» και τις ιστορικές σας γνώσεις να απαντήσετε στα εξής ερωτήματα: Πώς καθιερώθηκε το παιδομάζωμα και για ποιο σκοπό;

Καθιέρωση του παιδομαζώματος

    Όταν με μεγαλοπρέπεια ο κυρίαρχος [ο σουλτάνος Μουράτ] κάθισε στο θρόνο στην Αδριανούπολη, έστειλε το λαλά Σαχίν να κάνει επιδρομές στην περιοχή της Ζαγοράς και στη Φιλιππούπολη [...].

   Συγκεντρώθηκαν πολλά αγόρια και τα οδήγησαν στον κυρίαρχο. Ο Χαλίλ είπε: «Ας τα δώσουμε αυτά σε Τούρκους να μάθουν τούρκικα. Ας τους κάνουμε κι αυτούς στρατιώτες». Έτσι κι έγινε. Μέρα με τη μέρα μεγάλωνε ο αριθμός τους. Υπηρετούσαν τους Τούρκους αρκετά χρόνια, ώσπου να γίνουν τέλειοι μουσουλμάνοι. Κατόπιν τους οδηγούσαν στο παλάτι και τους φορούσαν άσπρα σκουφιά. Ενώ το όνομά τους από παλιά ήταν «στρατός», τους ονόμασαν «νέος στρατός». Έτσι τότε έγιναν οι γενίτσαροι.

Χρονικό του Ασίκ Πασάζαντε, κεφ. 57, μετ. Ε. Α. Ζαχαριάδου, Ιστορία και Θρύλοι των παλαιών σουλτάνων (1300-1400), 193-195.

 

3. Σύμφωνα με το σχετικό κείμενο, γιατί ο Ιωάννηςς Δούκας Βατάτζης (1222-1254) απαγόρευσε τη χρήση πολυτελών δυτικών και ανατολικών ενδυμάτων;

 

Ο Ιωάννης Βατάτος (1222-1254) απαγορεύει την εισαγωγή πολυτελών ενδυμάτων

   Ο αυτοκράτορας είδε ότι οι Ρωμαίοι σπαταλούσαν, χωρίς να υπάρχει ανάγκη, τα πλούτη τους, για να αγοράσουν εδύματα από ξένους λαούς παρδαλά ρούχα που είχαν κατασκευάσει πέρσες και σύροι υφαντουργοί και κομψά ενδύματα που είχαν υφανθεί από ιταλούς υφαντουργούς.

   Γι' αυτό έβγαλε νόμο, κατά τον οποίο, αν κάποιος από τους υπηκόους του και η οικογένειά του φορούσαν τέτοια ξενόφερτα ρούχα, θα κηρυσσόταν άτιμος. Όλοι ήταν υποχρεωμένοι να φορούν ρούχα που κατασκευάζονταν στη χώρα των Ρωμαίων και από ρωμαίους υφαντουργούς.

 

Νικηφόρος Γρηγοράς, Ρωμαϊκή Ιστορία, έκδ. I. Bekker-L. Schopen (Βόννη 1829), τόμ. 1, 43.

 

 

4. Με βάση τις ιστορικές σας γνώσεις και το σχετικό κείμενο να αναφέρετε τα αρνητικά αποτελέσματα των ανακαλύψεων.

 

O ειρηνικός χαρακτήρας των Ινδιάνων και η απάνθρωπη συμπεριφορά των κατακτητών

     Ενώ οι Ινδιάνοι είχαν φιλικά αισθήματα, οι Ευρωπαίοι εισέβαλαν στις περιοχές της Αμερικής σαν πεινασμένοι λύκοι. Οι λόγοι για τους οποίους σκοτώθηκαν τόσο πολλοί ιθαγενείς είναι οι εξής: Πρώτο, γιατί οι Ευρωπαίοι που έφτασαν εδώ, είχαν την πεποίθηση ότι, επειδή οι ντόπιοι δεν πίστευαν στη χριστιανική θρησκεία, νομιμοποιούνταν να τους σκοτώνουν ή να τους αιχμαλωτίζουν. Δεύτερο, οι ιθαγενείς αυτοί ήταν οι πιο ήσυχοι και οι πιο ειρηνικοί άνθρωποι του κόσμου, εντελώς άοπλοι. Τρίτο, πρέπει να σημειωθεί ότι η πλειονότητα αυτών που έχουν έρθει εδώ από την Ισπανία είναι ληστές, αποβράσματα της κοινωνίας, συρφετός κακοποιών.

Από τη Σύντομη Αναφορά για την καταστροφή των Δυτικών Ινδιών, 1552, του Επισκόπου Βαρθολομαίου Λας Κάζας (Las Casas), στο: H. Crieger, Die Neuzeit, Materiialien furden Geschichts unterwicht, Φραγκφούρτη, 41978, 28.

 

(Να απαντήσετε στις δύο από τις τέσσερις ερωτήσεις)

 

Όλα τα θέματα είναι ισοδύναμα βαθμολογικά (5 Χ 4 μονάδες)

 

Στατήρη Βάγια, Σαλικίδου Χριστιάνα, καθηγήτριες 1ου Γυμνασίου Ορεστιάδας